Dimorphos: po uderzeniu sondy DART
Dimorphos to mały księżyc planetoidy Didymos, w który 26 września 2022 roku celowo uderzyła amerykańska sonda DART. Zmiana czasu jego obiegu była pierwszym bezpośrednim dowodem, że statek kosmiczny może mierzalnie zmienić ruch ciała niebieskiego.
Najważniejsze informacje
- Średnica
- Około 150–170 m
- Obiega
- Didymosa
- Data uderzenia DART
- 26 września 2022
Na ostatnich zdjęciach sondy DART Dimorphos urósł z punktu do obrazu wypełnionego skałami. Potem transmisja ustała — nie wskutek awarii, lecz zgodnie z planem, w chwili uderzenia sondy.
Bez filmowego przycisku zagłady
DART nie przenosiła bomby. Pęd wynikał z prędkości sondy, a materiał wyrzucony po uderzeniu zwiększył odrzut. Podobnie wyrzucenie ciężkiej torby z deskorolki popycha jadącą osobę w przeciwnym kierunku.
Czy pół godziny to duża zmiana?
Przed uderzeniem Dimorphos obiegał Didymosa w około 11 godzin i 55 minut. Późniejsze analizy wykazały skrócenie tego czasu o około 33 minuty. We wczesnych komunikatach często podawano 32 minuty; wraz z napływem obserwacji pomiary są naturalnie uściślane.
Zmienił się także kształt
Obserwacje i modele wskazują, że skutek nie ograniczył się do krateru: zmieniły się również ogólny kształt i orbita, co pasuje do luźnej budowy ciała. Przyszłe obserwacje z bliska pozwolą sprawdzić te wyjaśnienia.
Dlaczego wczesne wykrycie jest tak ważne?
Odchylenie zwykle polega na nadaniu małej zmiany prędkości odpowiednio wcześnie, aby z czasem urosła ona do dużej różnicy położenia. Przypomina to wybranie innej drogi na długo przed skrzyżowaniem. Eksperyment potwierdził działanie jednej metody, lecz nie stworzył uniwersalnej recepty dla każdej planetoidy.
