Satelity

Polarne satelity meteorologiczne NOAA

Polarne satelity meteorologiczne amerykańskiej NOAA skanują glob, gdy Ziemia obraca się pod ich orbitą, dostarczając modelom prognoz dane o oceanach, lądach i atmosferze. Kontynuują tradycję obserwacji pogody rozpoczętą przez TIROS-1 w 1960 roku.

Artystyczna wizja NOAA-20 (JPSS-1) z dużym panelem słonecznym i instrumentami obserwacji Ziemi
Artystyczna wizja NOAA-20 (JPSS-1) z dużym panelem słonecznym i instrumentami obserwacji Ziemi
Autor obrazu: NOAA · Public domain · Zobacz źródło obrazu ↗

Najważniejsze informacje

Operator
National Oceanic and Atmospheric Administration (NOAA)
Od
1960
Przeznaczenie
Globalne obserwacje z orbit polarnych dla prognoz pogody i monitorowania klimatu

Jak prognozy przewidują jutrzejsze ochłodzenie? Oprócz naziemnych stacji pogodowych Ziemię około czternastu razy dziennie okrążają satelity. Polarne satelity pogodowe NOAA są ważną częścią tej sieci.

Rodzina obsługiwana przez National Oceanic and Atmospheric Administration obejmuje starszy system POES i jego następcę JPSS. Większość lata po orbitach synchronicznych ze Słońcem na wysokości około 800–850 kilometrów i obserwuje cały glob w ciągu dnia lub dwóch.

Wizja artystyczna NOAA-20, czyli JPSS-1, z dużym panelem słonecznym i instrumentami obserwacji Ziemi
Wizja artystyczna NOAA-20, czyli JPSS-1, z dużym panelem słonecznym i instrumentami obserwacji Ziemi
Autor obrazu: NOAA · Public domain · Zobacz źródło obrazu ↗

Co oznacza orbita polarna?

Satelity przelatują w pobliżu biegunów. Ziemia obraca się pod kolejnymi pasami skanowania, co pozwala objąć cały glob. Synchronizacja ze Słońcem oznacza przejście nad miejscem mniej więcej o tej samej porze lokalnej, ułatwiając porównanie dat.

Do POES należą NOAA-15 (1998), NOAA-18 (2005) i NOAA-19 (2009). Późniejsza rodzina JPSS obejmuje Suomi NPP (2011), NOAA-20 (2017) i NOAA-21 (2022). Jej historia sięga TIROS-1, pierwszego satelity meteorologicznego, wystrzelonego w 1960 roku.

Jak mierzą temperaturę atmosfery?

Nie opuszczają termometru. Instrumenty takie jak VIIRS, CrIS i ATMS mierzą promieniowanie widzialne, podczerwone i mikrofalowe, z którego naukowcy wnioskują o chmurach, temperaturze morza oraz temperaturze i wilgotności atmosfery na różnych wysokościach.

Dane zasilają numeryczne prognozowanie pogody: modele odczytują bieżący stan Ziemi i obliczają dalszy ruch powietrza. Satelity śledzą również pożary, lód morski i ozon oraz przekazują część sygnałów alarmowych z morza i lotnictwa.

Kompozycja Afryki i okolicznych mórz z sześciu orbit instrumentu VIIRS na Suomi NPP, styczeń 2012
Kompozycja Afryki i okolicznych mórz z sześciu orbit instrumentu VIIRS na Suomi NPP, styczeń 2012
Autor obrazu: NASA / NOAA · Public domain · Zobacz źródło obrazu ↗

Czy jeden satelita przewidzi deszcz przy moim domu?

Widzi chmury, wilgoć i temperatury w dużej skali, ale sam nie określi dokładnej chwili deszczu przy oknie. Prognozy potrzebują też radaru, stacji, boi i modeli. Satelity zapewniają skan całego organizmu, a obserwacje lokalne dodają szczegóły.

Czy wiesz, że…

NOAA współpracuje z partnerami takimi jak europejski Metop, którego przeloty o innych porach dają częstsze globalne obrazy atmosfery.

Źródła