Tryton: historia księżyca na orbicie wstecznej
Największy księżyc Neptuna jest jedynym dużym księżycem poruszającym się po orbicie wstecznej i prawdopodobnie został przechwycony z pasa Kuipera. Mimo temperatury około −235°C ma gejzery azotu i różowawą czapę z lodu azotowego. Za miliardy lat pływy mogą rozerwać go na lodowy pierścień.
Najważniejsze informacje
- Średnica
- 2707 km
- Odległość od Neptuna
- Około 355 000 km
- Okres obiegu
- 5,88 dnia (wstecznie)
Tryton krąży wokół Neptuna w kierunku przeciwnym do obrotu planety. Ma około 2707 kilometrów średnicy, jest większy od Plutona i pozostaje największym księżycem Neptuna. Nietypowa orbita silnie wskazuje, że został przechwycony z Pasa Kuipera.
Orbita wsteczna
Tryton jest jedynym dużym księżycem na orbicie wstecznej. Obiega Neptuna w około 5,88 dnia po niemal kołowym torze mniej więcej 355 000 kilometrów od planety — bliżej niż nasz Księżyc od Ziemi.
Przechwycony z Pasa Kuipera
Księżyc powstały w pierwotnym dysku Neptuna zwykle obiegałby planetę w tym samym kierunku. Ruch Trytona oraz podobne do plutonowych lody azotu i metanu wspierają hipotezę przechwycenia niezależnego obiektu Pasa Kuipera. Zdarzenie prawdopodobnie zaburzyło wcześniejsze księżyce, a pływy stopniowo zaokrągliły początkowo mimośrodową orbitę Trytona.
Skały, lód i możliwy ocean
Gęstość około 2,06 g/cm³ wskazuje na znaczny udział skał. Modele obejmują skalno-metaliczne jądro zawierające mniej więcej dwie trzecie masy, warstwy lodu wodnego oraz powierzchniowy szron azotu, metanu i tlenku węgla. Silne ogrzewanie pływowe podczas przechwycenia mogło utworzyć ocean podpowierzchniowy, który nie zamarzł całkowicie.
Gejzery azotu w skrajnym zimnie
Temperatura powierzchni spada do −235°C. Mimo to Voyager 2 zaobserwował czynne pióropusze azotu, unoszące ciemny pył na wysokość około 8 kilometrów i pozostawiające długie smugi rozwiewane przez wiatr. Wiodące wyjaśnienie zakłada, że światło przechodzi przez półprzezroczysty lód azotowy, ogrzewa ciemną warstwę niżej i zwiększa ciśnienie gazu aż do erupcji.
Czy gejzer byłoby słychać?
Atmosfera azotowa jest zbyt rzadka, by przenosić dźwięk równie skutecznie jak ziemskie powietrze. Są to zimne erupcje gazu i pyłu, a nie gorąca lawa. Lądownik widziałby różowawy lód pod czarnym niebem, a Neptun pozostawałby mniej więcej w tym samym miejscu dzięki rotacji synchronicznej. Skrajne zimno i opóźnienia łączności utrudniałyby badania.
Różowy lód i teren melonowy
Promieniowanie działające na metan tworzy złożoną materię organiczną, często nazywaną tholinami, która barwi południowe lody azotu i metanu na różowo. Dołkowaty „teren melonowy” na innych szerokościach i niewielka liczba kraterów wskazują na odnawianie powierzchni oraz młodość geologiczną.
Czy Tryton stanie się pierścieniem?
Pływy działające na orbitę wsteczną powoli ją obniżają. Oszacowania wskazują, że za około 1,4 do 3,6 miliarda lat Tryton może przekroczyć granicę Roche’a i rozpaść się, a część materiału utworzy pierścień. Czas i wynik zależą od budowy wnętrza i nie są pewnymi faktami o odległej przyszłości.
.jpg?uselang=pl){kind=link}
