Vesta: sommige meteorieten op aarde komen hiervandaan
Vesta is met ongeveer 525 kilometer het op één na zwaarste object in de hoofdgordel. Het ontwikkelde vroeg een ijzerkern, mantel en korst; de enorme inslag Rheasilvia slingerde brokstukken weg die als HED-meteorieten op aarde terechtkwamen.
Kerngegevens
- Gemiddelde diameter
- Ongeveer 525 km
- Gemiddelde afstand tot de zon
- Ongeveer 2,36 AE
- Omlooptijd
- Ongeveer 3,63 jaar
Vesta lijkt op een planeet waarvan de groei werd onderbroken. Met ongeveer 525 kilometer doorsnee en als op één na zwaarste object in de hoofdgordel heeft zij toch een korst, mantel en ijzerkern.
Een overlevende protoplaneet
Veel vroege protoplaneten tussen Mars en Jupiter werden verbrijzeld, samengevoegd of weggeslingerd. Vesta en Ceres overleefden. Vesta draait op circa 2,36 AE in 3,63 jaar om de zon en roteert in 5,3 uur. Zij bevat ongeveer negen procent van de gordelmassa en kan door haar hoge albedo rond 0,43 soms met het blote oog zichtbaar zijn.
Lagen als een planeet
Vroeg verval van aluminium-26 verwarmde Vesta tot een magma-oceaan. IJzer en nikkel zonken, lichtere silicaten stegen. Zwaartekrachtsmetingen van Dawn ondersteunen een metaalkern van ongeveer 220 kilometer diameter onder een olivijnrijke mantel en basaltkorst, anders dan een ongedifferentieerde puinhoop.
Rheasilvia: bijna verbrijzeld
Het zuidpoolbekken Rheasilvia is circa 500 kilometer breed en 19 kilometer diep, bijna zo breed als Vesta. De centrale berg steekt meer dan twintig kilometer boven de bodem uit. Daaronder ligt het oudere Veneneia-bekken van circa 400 kilometer. De recentere inslag, ongeveer een miljard jaar geleden, wierp rond één procent van Vesta’s massa weg en vormde de Vesta-familie, maar het hoofdobject bleef bestaan.
Hebben we Vesta aangeraakt?
Sommige brokstukken kwamen via resonante banen bij de aarde. De meeste HED-meteorieten — howardieten, eucrieten en diogenieten — worden met Vesta verbonden; er zijn meer dan duizend benoemde monsters. Ze vertegenwoordigen gemengd inslagmateriaal, basaltkorst en dieper gesteente. Laboratoria hadden dus al stukken van deze wereld vóór Dawns bezoek.
Dawns bezoek
Dawn werd in september 2007 gelanceerd en kwam op 16 juli 2011 in een baan rond Vesta, als eerste sonde om een object in de hoofdgordel. In veertien maanden daalde zij tot ongeveer 210 kilometer, bracht de wereld in kaart, stuurde tienduizenden beelden terug en onderzocht kern en meteorietverband. Op 5 september 2012 vertrok Dawn naar Ceres.
.jpg?uselang=nl){kind=link}